In Apeldoorn komt de grootste circulaire solar carport ter wereld

Op de Achmea-campus in Apeldoorn staan op een braakliggend terrein wat hekken, bouwmaterialen en elektrische graafmachines. Een argeloze bezoeker zou er zomaar aan voorbijlopen. Maar Jos Waagmeester, programmamanager bij Achmea, en Raoul Weegink, teammanager bij adviesbureau Sweco, laten het vol trots zien. Want de komende tijd wordt hier gewerkt aan wat de grootste circulaire solar carport ter wereld zal worden. Eind 2026 moeten ze er staan: twee parkeerterreinen met een oppervlakte van samen twee hectare, overkapt met in Nederland geproduceerde circulaire zonnepanelen, rustend op een draagconstructie van hout en gerecycled staal.

Klimaatverandering niet meer te verzekeren

Het bedrijf wil in 2030 volledig ‘netto nul’ en circulair zijn: geen CO2 meer uitstoten en alleen nog producten en grondstoffen gebruiken die recyclebaar zijn en geen afval veroorzaken. ‘Om dat doel te bereiken hebben we een ambitieus Programma Duurzaam Samenleven opgesteld’, vertelt Jos. ‘Vanuit de visie dat we willen bijdragen aan een inclusieve samenleving waarin ook de generaties na ons gezond en plezierig kunnen samenleven.’ Daarnaast spelen praktische overwegingen mee: klimaatverandering zal op den duur onverzekerbare risico’s met zich meebrengen. ‘We moeten dus wel’, zegt Jos. ‘Maar we kúnnen het ook.’

Solar carports meest geschikte optie

Als belangrijke stap op weg naar de duurzaamheidsdoelstelling wordt de campus in Apeldoorn, die bestaat uit een groot terrein met diverse kantoorpanden, dit jaar (2026) al energieneutraal. ‘We zijn onder andere van het aardgas af’, zegt Jos, ‘we maken gebruik van zonneboilers en ledverlichting, we hebben de ventilatie verduurzaamd en door isolatie en slimmere inrichting is ons energieverbruik fors verminderd. Wat we nog aan elektriciteit nodig hebben, gaan we op ons eigen terrein duurzaam opwekken.’ Zonne-energie, en dan met name via solar carports, bleek daarvoor de meest geschikte optie, aldus Raoul, die vanuit Sweco was ingehuurd om het ontwerp- en vergunningstraject voor dit project te begeleiden. ‘De campus ligt pal naast Natura2000-gebied de Veluwe. Dat beperkt de mogelijkheden voor duurzame opwek. Maar er zijn veel parkeerplekken, en er was al een solar carport, die, samen met zonnepanelen op een van de gebouwen op de campus, ongeveer 30% van de energie levert die nodig is voor verwarming, koeling, ventilatie en verlichting van de campus. De nieuwe carports gaan zorgen voor de overige 70%, ongeveer 2,5 miljoen kilowattuur per jaar.’

Opgewekte stroom grotendeels lokaal gebruikt

De nieuwe carports worden, in tegenstelling tot de bestaande, volledig circulair. ‘In 2021 liepen we met onze solar carport al voorop’, zegt Jos. ‘Maar intussen hebben we veel geleerd en naar nieuwe, meer comfortabele en nog duurzamere concepten gekeken.’ ‘We legden gedurende het proces de lat wat dat betreft steeds hoger’, voegt Raoul toe. ‘Dat betekent onder meer dat we gebruikmaken van volledig circulaire zonnepanelen, gemaakt door het Nederlandse bedrijf Solarge. Ze zijn van kunststof. Dat verhoogt ook nog de brandveiligheid, wat voor een verzekeraar niet onbelangrijk is. De draagconstructie is van vurenhout en gerecycled staal. Regenwater vangen we op in een wadi.’ Duurzaamheid is breder dan energieopwekking en het gebruik van herbruikbare materialen, zegt Raoul. ‘Zo werken we met vleermuisvriendelijke verlichting en planten we inheemse boomsoorten.’ De opgewekte stroom gaat deels naar een laadplein, waarvan medewerkers van Achmea tijdens kantooruren gebruik kunnen maken. ’s Nachts en in het weekend gebruiken twee nabijgelegen logistieke bedrijven de laadpalen. Via omvormers en een microgrid - een kleinschalig, lokaal elektriciteitsnetwerk - gaan de solar carports de kantoorgebouwen op de campus van stroom voorzien. Daarnaast wordt er voor kortetermijnopslag een batterij geplaatst, seizoensopslag gebeurt met een wko-installatie (warmte-/koudeopslag). Jos: ‘Op die manier leveren we zo weinig mogelijk stroom terug aan het net, wat belangrijk is met het oog op netcongestie.’

Kijk integraal naar de businesscase

Was het lastig om het solar-carport-project van de grond te krijgen? ‘Dat viel wel mee’, zegt Jos. ‘Het past naadloos in het duurzaamheidsbeleid waar iedereen in ons bedrijf, tot aan de Raad van Bestuur, volledig achterstaat. Dat is een voorwaarde om het voor elkaar te krijgen. Want circulaire solar carports vergen forse investeringen. Puur financieel is het niet logisch. Maar qua duurzaamheid wél.’ Je moet voor dit soort projecten veel integraler naar de businesscase kijken, benadrukken zowel Raoul als Jos. ‘Als je los van het geld ook kijkt naar wat het oplevert aan vermindering van afval en CO₂-uitstoot, dan kan het wél uit.’ Vanwege het innovatieve karakter van de duurzame opwek en de circulariteit, kon het project gebruikmaken van een innovatiesubsidie (DEI+) van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).

Stimulerende rol gemeente

Het project kwam via een aantal stappen tot stand. ‘We begonnen met twee ontwerpsessies’, zegt Raoul. ‘Daarin kwamen vragen aan de orde als: wat voor draagconstructie willen we, hoeveel laadpalen, welke wensen en eisen stellen we, hoe past het in de duurzaamheidsdoelstellingen van het bedrijf? Daar kwamen ontwerpprincipes uit, op basis waarvan we kaders hebben vastgesteld en vervolgens de haalbaarheid hebben onderzocht.’ Ook de gemeente speelde een stimulerende rol, met name in het vergunningstraject. ‘De gemeente voert een ambitieus beleid op het gebied van zonopwek met carports’, zegt Jos. ‘We hebben veel te danken aan de zeer betrokken wethouder Danny Huizer, die het een mooi project vond en zijn bestuurlijke ervaring er graag voor wilde inzetten.’ Naast de gemeentelijke vergunning moest ook de provincie akkoord geven op het project, vanwege stikstofregels voor bouwprojecten. ‘Door met zoveel mogelijk elektrische bouwmaterialen te werken, kunnen we op dat gebied aan de eisen voldoen’, zegt Raoul.

Betrek lokale overheden en bedrijven

Welke tips hebben Jos en Raoul voor andere bedrijven of gemeenten die interesse hebben in een circulaire solar carport? ‘Zorg voor bestuurlijk draagvlak’, zegt Jos. ‘En werk met bewezen technieken en strategische samenwerkingspartners. Toets ook tijdig de verzekerbaarheid en hoe lang het vergunningstraject duurt, zodat je niet later voor verrassingen komt te staan.’ Communicatie en verwachtingenmanagement zijn sowieso van belang, zeggen Jos en Raoul. ‘Wij verbouwen met de winkel open, dan is het belangrijk dat medewerkers en de omgeving weten dat ze daardoor soms met overlast te maken krijgen.’ Het betrekken van lokale overheid en nabijgelegen bedrijven en organisaties is ook een must: soms zijn er kansen voor gezamenlijke, collectieve oplossingen, bijvoorbeeld in het leveren van stroom of warmte. Tot slot: hoe kun je nu weten dat dit de grootste circulaire solar carport ter wereld is? Raoul: ‘Wij hebben qua fundering, constructie en panelen unieke, innovatieve stappen gezet. Solarge is het enige bedrijf ter wereld dat de volledig circulaire panelen maakt die wij gebruiken. En wij zijn de grootste order die ze ooit hebben gehad.’ Lachend: ‘Dan moeten we wel de grootste zijn!’

Meer informatie

• Achmea realiseert grootste circulaire solar carport ter wereld
• Helpdesk Zonopwek: Stappenplan solar carports
• Kennissessie solar carports: van idee naar uitvoering

Contactpersonen

• Jos Waagmeester, programmamanager energieneutraal corporate vastgoed bij Achmea, e-mail
• Raoul Weegink, teammanager warmte- en energietransitie bij Sweco, e-mail