Selectie volgens het Didam-arrest

Volgens de regels uit het Didam-arrest moet de gemeente elke geïnteresseerde partij een eerlijke kans geven om in aanmerking te komen voor gemeentelijke grond. Daarom kan de gemeente een selectieprocedure organiseren om een geschikte ontwikkelaar te kiezen.

Met de geselecteerde partij kan vervolgens het ontwikkeltraject worden gestart. Daarbij worden ook afspraken gemaakt over het vestigen van zakelijke rechten op de grond, zodat de ontwikkelaar het project mag realiseren.

De selectieprocedure kan er als volgt uitzien:

  1. Publicatie van de selectie
    De gemeente kondigt de selectie aan, bijvoorbeeld op de gemeentelijke website, in regionale dagbladen of in vakbladen.
  2. Beknopte beschrijving van het plan
    In de aankondiging staat een korte beschrijving van de ontwikkeling. Denk aan informatie over de locatie, de solar carport en andere voorzieningen in het gebied.
  3. Uitleg over de samenwerking
    De gemeente legt uit hoe ze wil samenwerken. In dit geval gaat het om het verlenen van een zakelijk recht op de grond. De ontwikkelaar mag het project realiseren zodra de planvorming en/of het ontwerp goed is doorlopen.
  4. Beschrijving van de procedure
    In de aankondiging staat hoe de selectie verloopt. Ook staat er wat er ongeveer wordt gevraagd in de selectie- en inschrijvingsleidraad, welke criteria gelden, hoe partijen zich kunnen aanmelden en hoe de planning eruitziet.
  5. Beoordeling en selectie
    Tijdens de procedure vraagt de gemeente om referenties, een globaal plan van aanpak en een prijs. Op basis daarvan kiest de gemeente een ontwikkelaar. Met deze partij wordt een intentie- of samenwerkingsovereenkomst gesloten, zodat de planvorming en later de bouw van de solar carport kan starten.

Op deze manier voldoet de gemeente aan de verplichting om op een objectieve, toetsbare en redelijke manier een ontwikkelaar te selecteren, zoals het Didam-arrest voorschrijft.

Benodigde documenten

Voordat de gemeente een selectie aankondigt, is het belangrijk dat zij haar huiswerk goed heeft gedaan. Een zorgvuldige voorbereiding zorgt ervoor dat de selectie eerlijk en effectief verloopt.

Naast het vaststellen van een publiekrechtelijk kader (zoals beleid of bestemmingsplan), moet de gemeente een aantal documenten opstellen:

  • Beschrijving van de selectieprocedure
    De gemeente moet duidelijk maken hoe de selectie verloopt. Daarbij zijn twee opties mogelijk:
    • Open selectie: alle partijen die aan de eisen voldoen, mogen meedingen.
    • Getrapte selectie: eerst melden partijen zich aan. Daarna kiest de gemeente bijvoorbeeld de vier beste partijen die een aanbieding mogen doen. De gemeente moet dan ook uitleggen hoe die keuze wordt gemaakt.
  • Een programma van eisen
    Hierin staat aan welke eisen de solar carports moeten voldoen. Ook staat erin wat de gemeente van de deelnemers verwacht om een goede keuze te kunnen maken. Denk aan het aanleveren van:
    • een ontwerp;
    • een plan van aanpak;
    • referenties;
    • een prijsvoorstel.
  • Een beschrijving van het type contract
    De gemeente moet vooraf duidelijk maken welk soort overeenkomst zij wil sluiten:
    • Meestal gaat het om een realisatieovereenkomst voor de bouw van de solar carport.
    • Soms gaat hier een intentieovereenkomst aan vooraf. Daarin spreken gemeente en ontwikkelaar af om samen te werken aan de planvorming. Pas als dat goed verloopt, krijgt de ontwikkelaar het recht om het project ook echt te realiseren. Als de gemeente niet tevreden is over de ontwikkeling, kan zij besluiten géén realisatieovereenkomst te sluiten.
  • Een tijdschema van de selectieprocedure
    De gemeente stelt een planning op. Daarin staat:
    • wanneer de selectie wordt gestart;
    • wanneer (eventueel) een aanbesteding volgt;
    • wat de streefdatum is voor de oplevering van de solar carport.

Het Didam-arrest

Vroeger kon de gemeente haar grond rechtstreeks aan één partij verkopen of uitgeven. Dat mag sinds het Didam-arrest van de Hoge Raad (november 2021) niet meer zomaar. Volgens dit arrest moet de gemeente bij de verkoop of het uitgeven van grond of andere rechten op vastgoed (zoals gebruiksrechten) rekening houden met de algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Een belangrijk onderdeel daarvan is het gelijkheidsbeginsel: iedereen moet een eerlijke kans krijgen.

Als de gemeente grond beschikbaar stelt voor het plaatsen of exploiteren van solar carports, moet zij aan meerdere marktpartijen de kans geven om mee te dingen. Dat moet gebeuren op basis van objectieve, toetsbare en redelijke criteria. Zo zorgt de gemeente voor een transparante en eerlijke procedure, waarin elke geïnteresseerde partij gelijke kansen krijgt.

Cookie-instellingen